Tôi không đưa con trai đến bảo tàng để nhìn vào màn hình
(sethpurcell.com)- The Franklin Institute (TFI) ở Philadelphia từng được nhớ đến như một không gian giàu tính cảm giác và cho phép trải nghiệm thực tế
- Trong lần ghé thăm gần đây, có thể thấy phần lớn các khu trưng bày đã bị thay thế bằng màn hình cảm ứng xoay quanh màn hình
- Những hiện vật trưng bày vật lý có thể thao tác bằng tay bị dồn vào các góc khuất, và cũng ở trong tình trạng thiếu bảo trì
- Tác giả nhấn mạnh rằng trải nghiệm thực, kích thích giác quan và kinh nghiệm của người xem phải là cốt lõi của bảo tàng
- Tác giả cho rằng thay vì trải nghiệm thiên về màn hình, các bảo tàng cần khôi phục kết nối sống động với thế giới thực
Ký ức về TFI thời thơ ấu và trải nghiệm thực tế
- The Franklin Institute (TFI) ở Philadelphia được khắc sâu như một nơi đầy ắp những trưng bày mang tính cảm giác và vật lý mà người xem có thể thực sự chạm vào và chơi cùng
- Những ký ức được trực tiếp trải nghiệm các hiện tượng khoa học thông qua thí nghiệm và vui chơi là vô cùng quý giá
- Khi quay lại thăm sau một thời gian dài cùng gia đình và con cái, tác giả đã háo hức được sống lại những ký ức đó
Sự thay đổi của trưng bày: bảo tàng lấy màn hình làm trung tâm
- Tại khu trưng bày đầu tiên trong chuyến thăm, Wondrous Space, các trò chơi tương tác xoay quanh màn hình cảm ứng là trung tâm của khu trưng bày
- Những món đồ liên quan đến không gian thực tế chỉ có thể đứng gần để ngắm, chứ không thể chạm vào hay thử nghiệm
- Trò chơi "thiết kế" tên lửa trên màn hình là một yếu tố làm giảm hứng thú, rất xa với cảm giác khoa học đầy xúc động khi được tự tay trải nghiệm
- Các khu trưng bày phụ thuộc vào màn hình xuất hiện khắp bảo tàng, với màn hình được đặt ở vị trí trung tâm trong nhiều khu như Body Odyssey và SportsZone
- Một số nơi dùng cảm biến cơ thể tương tự Kinect, nhưng phản hồi rốt cuộc vẫn chỉ là mô phỏng do phần mềm tạo ra
Sự bị gạt ra ngoài lề của trưng bày vật lý và trải nghiệm trực tiếp
- Những trưng bày có thể trực tiếp chạm và thử nghiệm từng gây ấn tượng mạnh thời thơ ấu nay chỉ còn sót lại ít ỏi ở những góc yên tĩnh như Sir Isaac’s Loft và Air Show
- Các khu vực này không có màn hình, cho phép người xem trực tiếp trải nghiệm vật thể và lực, nên thu hút trẻ em ở nhiều độ tuổi
- Các hoạt động như khối gỗ và ròng rọc, tạo đường cong Lissajous bằng dao động, thí nghiệm thay đổi áp suất trong xi lanh, hay trưng bày trực quan hóa sóng âm mang lại hứng thú lớn cho trẻ nhỏ
- Tuy nhiên, các trưng bày này gặp vấn đề thiếu bảo trì, một số chỗ hoạt động lỗi và có khiếm khuyết về cấu trúc
- Ngay cả dụng cụ thí nghiệm ghế quay và con quay hồi chuyển tiêu biểu cũng quá lớn hoặc có ma sát quá cao nên không vận hành trơn tru
Giới hạn và phê phán đối với trưng bày lấy màn hình làm trung tâm
- Có thể thấy rõ ưu tiên ngân sách của bảo tàng đã chuyển sang các khu trưng bày dựa trên màn hình
- Dù có vẻ như họ đã đặt màn hình ở vị trí trung tâm và đổ vào đó nhiều chi phí cùng tâm huyết, tác giả chỉ ra rằng định hướng ấy là sai lầm
- Tác giả nhấn mạnh rằng bảo tàng là nơi khơi dậy giác quan và sự tò mò bằng cách trực tiếp nhìn, chạm và trải nghiệm hiện vật thật
- Những trải nghiệm đơn thuần kiểu trò chơi điện tử là thứ có thể làm trên điện thoại hay ở nhà, và không thể được xem là hands-on thực sự
- Tác giả nhấn mạnh rằng thứ kích thích bộ não và sự tò mò của trẻ chính là trải nghiệm với vật thể thật, và màn hình cảm ứng không thể thay thế vai trò đó
Vai trò của bảo tàng và đề xuất thay đổi
- Tác giả phân tích rằng dưới nhận thức bảo tàng phải cạnh tranh với màn hình kỹ thuật số, rốt cuộc đã xuất hiện hiện tượng "hạ chuẩn trải nghiệm" lấy màn hình làm trung tâm
- Tác giả cho rằng đây chính là lúc các bảo tàng trở về với vai trò vốn có, loại bỏ màn hình kỹ thuật số và tập trung vào những trải nghiệm vật lý, cảm giác mà trẻ em có thể cảm nhận trong thế giới thực
- Đặc biệt, trẻ em cần sự kết nối với thế giới thực hơn là với màn hình
- Tác giả thừa nhận rằng TFI vẫn đáng ghé thăm nhờ rotunda tuyệt đẹp và những khu trưng bày hands-on bị bỏ quên
- Tác giả nhấn mạnh rằng tái đầu tư ngân sách đang đổ vào màn hình sang các hiện vật khoa học thực tế, có thể tương tác mới là con đường khôi phục sứ mệnh của bảo tàng
1 bình luận
Ý kiến Hacker News
Tôi từng điều hành một startup trong lĩnh vực này trước đây, nên muốn giải thích đôi chút về thực tế của ngành bảo tàng
Cá nhân tôi không mấy hứng thú với những bảo tàng chỉ đặt đồ trong tủ kính mà không có giải thích gì. Mô tả đơn giản trên giấy cũng ổn, nhưng tôi thích các màn hình cung cấp thuyết minh âm thanh hoặc video bằng nhiều ngôn ngữ hơn
Tùy theo hiện vật, tôi cũng nghĩ bản sao in 3D có thể mang lại trải nghiệm tốt
Tôi không nghĩ cần phải đặc biệt nhấn mạnh thái độ ưu tiên bảo tồn của curator. Vợ tôi từng làm việc ở bảo tàng nên tôi biết, bảo tồn thực sự là vai trò cốt lõi. Trưng bày không phải việc nhất thời mà là thứ phải truyền lại cho các thế hệ tương lai. Ví dụ, có người có thể muốn ngồi vào buồng lái chiếc máy bay ném bom Bockscar, nhưng nếu cho mọi người tiếp cận tự do thì tổn hại nghiêm trọng sẽ tích tụ theo thời gian
Còn với các cơ sở phục vụ mục đích giáo dục, tức các bảo tàng khoa học, thì câu chuyện hơi khác. Ở đó tầm quan trọng của bảo tồn tương đối thấp hơn
Theo tôi, ý của bạn đi theo hướng khác với nội dung bài viết. Bài viết tiếc nuối việc bảo tàng ngày càng lấy phần mềm làm trung tâm, còn bạn thì nói cả việc đưa màn hình vào cũng rất khó về mặt thủ tục, nên nghe hơi lệch chủ đề. Tôi hơi bối rối không rõ mạch này nối với nhau thế nào
Curator bảo tàng vốn từng được gọi là “keeper”, và điều này chỉ thay đổi vào khoảng giữa đến cuối thế kỷ 20. Triết lý bảo tồn đã ăn rất sâu, và nhiều curator thích nhất là những ngày bảo tàng không mở cửa
Các curator xây dựng trưng bày theo tiêu chuẩn học thuật mà họ coi trọng. Thực ra cần có một vai trò riêng để diễn giải sao cho công chúng thấy hứng thú, nhưng nhiều bảo tàng không có ngân sách cho vai trò đó, nên góc nhìn cá nhân của curator bị phản ánh quá nhiều, từ đó tạo ra khoảng cách giữa kỳ vọng của công chúng và trải nghiệm thực tế
Tôi nghĩ việc nhắc đến “bảo tàng chỉ có hiện vật trong tủ kính mà không có giải thích” hơi lạc khỏi chủ đề bài viết. Bài này thực ra đang nói cụ thể về vấn đề thay thế “trưng bày tương tác” bằng màn hình cảm ứng.
Cá nhân tôi cũng đã đi nhiều bảo tàng nhưng chưa từng thấy nơi nào hoàn toàn không có giải thích cho hiện vật. Tôi tò mò không biết bạn có thật sự gặp bảo tàng như vậy chưa, hay chỉ là cách nói cường điệu
Nếu màn hình được dùng để bổ sung chứ không thay thế trưng bày vật lý thì tôi thấy tích cực
Nhiều cơ quan công đang chịu áp lực rất lớn trong việc đưa “kỹ thuật số” vào. Nhiều nơi triển khai ngay cả khi không thực sự cần
Lấy giáo dục làm ví dụ, các trường đang cố nhồi thêm IT bằng mọi giá đến mức gần như hài hước. Ở Bắc Âu, đặc biệt là Scandinavia, sau khi đã đi qua làn sóng này thì họ lại đang đưa thiết bị số ra khỏi lớp học
Điều quan trọng không phải hiệu quả thực tế mà là thể diện kiểu “chúng tôi hiện đại đấy nhé!”. Một ví dụ tôi tận mắt thấy là chương trình môn máy tính lớp 10 ở trường trung học địa phương đã thêm AI. Bây giờ không khí như thể mọi học sinh đều phải bắt đầu từ AI vậy
Xu hướng số hóa này không chỉ lan trong giáo dục mà đang mở rộng sang mọi lĩnh vực. Vì thế việc bảo tàng đầy màn hình cũng chẳng có gì lạ. Có áp lực rằng màn hình hào nhoáng sẽ thu hút người trẻ tốt hơn những trưng bày không tương tác
Vài năm trước tôi từng đi tham quan một trường tiểu học công trong vùng. Ở gần như mọi lớp học đi ngang qua, bọn trẻ chỉ chăm chăm nhìn vào màn hình Chromebook, và cả trong giờ mỹ thuật cũng đang làm nghệ thuật số
Trong phòng nhạc, học sinh dùng keyboard điện tử và đeo tai nghe, còn giáo viên thì dùng micro để chỉ dẫn từ xa
Cảnh tượng đó khiến tôi thấy khá buồn, và cuối cùng chúng tôi đã chọn trường khác.
Bản thân nghệ thuật số thì không sao, nhưng tôi nghĩ trẻ nhỏ nhất định cần trải nghiệm chạm bằng tay vào đồ vật thật
Nếu quay về tận gốc của thuật ngữ "AI" và dạy những nội dung nền tảng thật thú vị thì đó vẫn có thể là một lớp học hữu ích. Ví dụ như luật của các trò chơi bàn cờ tự đấu với chính mình, các hệ thống tự điều khiển như trong điều khiển học (chẳng hạn bộ điều nhiệt), rồi các thuật toán tìm đường kinh điển như DFS/BFS, Dijkstra, A* — những thứ này có thể giúp học sinh cảm nhận “hành vi thông minh” một cách dễ hiểu và thú vị
Nếu dạy theo kiểu thực hành trực tiếp thì đó sẽ là trải nghiệm rất tuyệt
Tất nhiên, nếu lớp “AI” chỉ là nhét ChatGPT vào chương trình học một cách gượng ép thì lại là chuyện khác…
Và thật ra, nói màn hình lúc nào cũng thú vị hơn hiện vật không tương tác cũng chưa chắc đúng. Trong bài, tác giả còn nhắc rằng bọn trẻ hứng thú với trưng bày vật lý hơn nhiều
Nói để phản biện một chút, việc phát triển và triển khai trải nghiệm số thật ra là một cách tiếp cận rất thực dụng. Nó không chỉ có những màn hình đơn giản kiểu kiosk của McDonald’s mà còn có rất nhiều không gian để thử nghiệm sáng tạo thực sự
Bạn bè tôi từng làm các game arcade bỏ xu, màn hình kiểu Pepper's Ghost, và cả các tác phẩm nghệ thuật nhập vai như “cỗ máy thời gian” bằng hình ảnh
Cá nhân tôi muốn thử đề xuất trải nghiệm XR dựa trên vị trí cho bảo tàng. Kiểu như đeo headset trong bảo tàng khủng long để biến thành công viên kỷ Jura thực tế hỗn hợp, hoặc dạng công viên VR nhiều người chơi.
Tuy vậy, có rất nhiều rào cản thực tế như công nghệ nền tảng cho trải nghiệm đó (ví dụ chất lượng tracking), chi phí nhân sự, và cả tiền thuê địa điểm. Nếu là bảo tàng lớn có đủ tiềm lực tài chính thì có thể thử, nhưng làm một công viên VR trong mặt bằng trung tâm thương mại thì có lẽ không dễ khả thi về kinh tế
Rất nhiều sản phẩm từ ngành IT được thúc đẩy chủ yếu bởi xu hướng và tâm lý chạy theo, hơn là tính thực dụng. Nếu đối thủ có app di động thì mình cũng phải làm, nếu Harvard Business Review nói blockchain quan trọng thì mình cũng phải triển khai, còn nếu CEO bảo AI là xu thế thì mình cũng phải nhét AI vào
Tôi đồng ý với ý “Scandinavia đi trước vài năm trong vấn đề này và đã bắt đầu giảm thiết bị học tập từ rồi”.
Cụ thể, trường hợp Thụy Điển được bàn ở đây https://news.ycombinator.com/item?id=42715841
"<i>Tôi thất vọng vì có quá nhiều hiện vật bị trẻ con đụng vào đến hỏng, và có vẻ không được bảo trì đúng mức</i>"
Thật ra tôi nhớ bảo tàng trẻ em từ những năm 1980 đã như vậy rồi. Lúc nào cũng có không ít hiện vật bị hỏng
Việc duy trì các hiện vật vật lý để vẫn sống sót sau khi bị hàng trăm đến hàng nghìn đứa trẻ sờ vào là cực kỳ khó
Không thể chỉ giải thích vấn đề này bằng màn hình
Tôi đồng cảm với ý rằng việc duy trì hiện vật chịu được trẻ con chạm vào là cực kỳ khó.
Strong Museum of Play là một ví dụ đặc biệt ấn tượng.
Chẳng hạn các máy POS và bộ điều khiển thật trong khu trưng bày siêu thị Wegmans đã được làm mới theo thời đại, vẫn in được hóa đơn như cửa hàng thật, và trong môi trường trưng bày trẻ phải bấm nút và quét hàng như thật
Màu của thiết bị cũng đã chuyển từ trắng kiểu cũ sang xám hiện đại hơn, nhưng trải nghiệm sử dụng thì vẫn được giữ nguyên
https://www.museumofplay.org/exhibit/wegmans-super-kids-market/
Tôi đã làm docent (hướng dẫn viên) hơn 10 năm ở Bảo tàng Hàng không và Không gian Quốc gia.
Có lần có kế hoạch trưng bày chiếc Curtiss JN-4 90 năm tuổi theo kiểu để khách nhìn xuống từ ban công, nhưng các hướng dẫn viên lo rằng “trẻ con sẽ ném đồng xu hoặc đồ vật khác xuống làm hỏng lớp canvas của máy bay”
Chỉ sau 6 tháng mở cửa, khu trưng bày này đã bị tháo bỏ và không được lắp lại
Khách tham quan bảo tàng không chỉ chạm quá tay, mà đôi khi còn cố tình phá hoại
Vấn đề này không chỉ xuất hiện ở bảo tàng hay với trẻ con, mà ở khắp mọi nơi.
Theo kinh nghiệm của tôi, cả những thứ như thùng rác cũng xuống cấp hoặc hỏng rất nhanh khi bị quá nhiều người dùng hằng ngày
Bố tôi từng được điều sang xử lý khẩn cấp một hiện vật về khí đốt tự nhiên ở bảo tàng Science and Industry tại LA.
Cấu trúc là khi mở cần gạt núm lò nướng thì sẽ phát ra lời thuyết minh về tiết kiệm năng lượng, nhưng trẻ con lao vào làm vỡ, nên người ta đổi sang inox rồi vẫn nhanh chóng hỏng, cuối cùng phải chuyển sang dạng kim loại hình tam giác để bọn trẻ không thể bám vào
California Science Center (sau khi cải tạo, không khí khác nhưng tôi vẫn thích) và Exploratorium thật sự là những trải nghiệm tuyệt vời
Những ký ức tuổi thơ của tôi là các trưng bày “vật lý-có thể chạm” như mô hình quả cầu gỗ khổng lồ, plotter thiết kế xe đạp, phòng tương tác điện tử. Tôi ước có nhiều ảnh hơn
Tim Hunkin có một video đi tham quan lần cuối khu trưng bày Secret Life of the Home tại London Science Museum (vì sắp đóng cửa nên có thể nhiều thứ bị hỏng, nhưng nhìn chung tôi vẫn thấy các trưng bày cơ khí hay hỏng hơn đồ số)
Có lẽ đây cũng là một phần lý do các trưng bày dựa trên màn hình ngày càng nhiều
https://youtu.be/cqpvl-YGFD4
Tôi luôn thấy tiếc vì bảo tàng mỹ thuật được xem như không gian trang nghiêm dành cho “người lớn”, trong khi bảo tàng khoa học và sở thú lại bị coi là nơi dành cho trẻ con
Tôi lại nghĩ việc bảo tàng khoa học được nhận thức là không gian của trẻ em là điều tốt.
Người lớn quan tâm đến khoa học có thể gặp nhau ở nhiều nơi như hội nghị hay seminar, và dù nội dung có được thiết kế cho người lớn thì cũng chưa chắc chỉ người lớn mới thích
Nếu nhìn vào một bảo tàng khoa học mà thấy “toàn đồ trẻ con”, thì đó không phải vấn đề của cái gọi là “bảo tàng khoa học” mà là vấn đề chất lượng
Disney hiểu điều này rất rõ. Bề ngoài là cho trẻ em, nhưng ai cũng thấy vui nên mới thành công
Vấn đề thật sự của bảo tàng mỹ thuật là phần lớn vẫn dựa vào trưng bày thuần túy (chỉ thưởng lãm vật lý), nên với trẻ con thường khá chán, và nếu vốn không thích loại hình nghệ thuật đó thì cũng khó mà thấy thú vị
Bảo tàng lịch sử nằm ở khoảng giữa, vừa làm giáo dục vừa trưng bày bộ sưu tập
Điều thật sự đáng tiếc là phần “diễn giải” ở bảo tàng khoa học quá ngắn và thiếu
Họ nói về những thiết bị khoa học quan trọng mà rốt cuộc chỉ cho biết tên, năm, và người làm ra, ngoài ra không có thêm thông tin gì
Muốn tìm hiểu sâu hơn cũng thiếu tài liệu hỗ trợ
Hồi nhỏ, ở các bảo tàng lớn tại Kensington của Anh, tôi cảm nhận rất rõ rằng chỉ có một vài góc riêng cho trẻ em, còn phần còn lại là trưng bày dành cho người lớn
Tôi vẫn còn nhớ rất rõ lần được xem hiện vật Apollo 10 ngoài đời
Gần đây tôi có đi một chuyến tàu cổ, và cũng có cảm giác phần nội thất thực sự được thiết kế theo hướng người lớn là trung tâm
Bảo tàng Nghệ thuật Philadelphia không phải nơi chỉ dành cho người lớn, và có rất nhiều chương trình cho trẻ em
Tôi vẫn còn nhớ hồi nhỏ từng xem tác phẩm Prometheus Bound của Rubens trong một chương trình dành cho thiếu nhi và đã được truyền cảm hứng rất mạnh
Sở thú và thủy cung cũng vậy, họ nhắm đến nhiều nhóm tuổi khác nhau bằng các sự kiện buổi tối dành cho người lớn chẳng hạn
Nếu ở khu vực Boston/Cambridge thì tôi rất khuyên bạn nên ghé MIT Museum.
Nơi này có rất nhiều trưng bày chiều sâu đến mức được ví như “bảo tàng khoa học dành cho người lớn”. Các bảo tàng của Harvard cũng rất hay, nhưng MIT Museum đặc biệt gây ấn tượng với tôi
Tôi đã làm các trưng bày tương tác vật lý cho bảo tàng hơn 10 năm
Tôi luôn cố thuyết phục các bảo tàng rằng họ cần những trải nghiệm độc đáo chỉ có thể có ở bảo tàng, chứ không phải thứ tầm thường có thể làm bằng iPad ở nhà, và những nơi làm theo lời khuyên đó đến nay vẫn rất thành công
Nhưng để làm cho đúng thì không hề dễ. Hiện vật bảo tàng phải chịu áp lực còn lớn hơn cả robot thi đấu mà tôi từng mang đi tranh tài
Vì thế tôi hay đùa với kỹ sư mới rằng “ném vào chuồng khỉ đột mà vẫn sống sót thì coi như mới thành công được một nửa”.
Không gì quan trọng bằng kinh nghiệm. Những “hiện vật non tay” do nhà cung cấp giá rẻ làm ra rất dễ hỏng, chi phí phục hồi cao, và cũng khiến bảo tàng mất niềm tin.
Vì vậy, những bảo tàng quay ngoắt sang trưng bày không tiếp xúc như màn hình cảm ứng rốt cuộc lại chứng kiến lượng khách giảm dần theo thời gian.
May mắn là gần đây có thể thấy xu hướng ngành đang quay trở lại với tương tác vật lý
Cảm ơn bạn đã tiếp tục theo đuổi nỗ lực này.
Tôi cũng đồng cảm với ý rằng độ bền và độ chắc chắn đòi hỏi lượng kỹ thuật khổng lồ.
Việc trẻ em không chỉ nhìn hiện tượng mà còn thực sự chạm vào và tò mò về nguyên lý vận hành có giá trị vô cùng lớn
Nhưng nếu đúng như bạn nói thì phần lớn các trưng bày dựa trên màn hình cảm ứng cũng phải nhanh hỏng chứ, nên tôi tò mò thực tế có phải vậy không
Khi nhớ lại những nơi từng đến hồi nhỏ, tôi nghĩ ngay đến City Museum ở St Louis
Đó là một bảo tàng nghệ thuật tương tác mà trẻ em cũng có thể sử dụng, và tôi thấy nếu hồi tiểu học có một nơi như vậy thì tuyệt biết mấy
Tôi hoàn toàn đồng ý với tác giả. Franklin Institute là nơi dạy khoa học dựa nhiều vào trải nghiệm xúc giác, nhưng ở các triển lãm đặc biệt thì hầu như không còn cảm giác đó
Để bổ sung bối cảnh cho người địa phương, khu triển lãm đặc biệt của Franklin Institute thay đổi vài tháng một lần, do đơn vị bên ngoài chuẩn bị và mang đi lưu diễn qua nhiều nơi.
Các triển lãm đặc biệt này gần với kiểu trải nghiệm ở Disney World hay Museum of Pop Culture Seattle hơn, và dù chất lượng nhìn chung ổn thì vẫn khác xa việc học sinh có thể trực tiếp chạm vào rồi học tại chỗ
Người địa phương cũng tiếc rằng việc duy tu cơ sở vật chất không còn như trước. Đây từng là điểm dã ngoại yêu thích của trẻ em Philadelphia, nhưng giờ khó tái hiện lại phép màu ấy cho bọn trẻ
Khi đi bảo tàng mỹ thuật, đặc biệt là bảo tàng nghệ thuật hiện đại, người ta thường chiếu các phim tài liệu dài từ 2 phút đến 30 phút, và những video này không thể xem ở nơi khác
Nếu có đủ thời gian thì tôi rất muốn xem hết, nhưng với lịch trình hạn chế thì khó, nhất là khi đi từ nơi khác đến
Tôi hiểu lập luận rằng xem tranh hay tượng trực tiếp khác với xem qua ảnh, nhưng video thì thực sự rất mong cũng có thể xem online
Bài của tác giả rất đồng cảm
Gần đây tôi có ghé bảo tàng khoa học ở Chicago, và trải nghiệm duy nhất mà màn hình khiến tôi thấy thật sự hữu ích là triển lãm https://www.msichicago.org/explore/whats-here/exhibits/blue-paradox
Nó được làm rất tốt và thật sự ấn tượng
Nhưng phần còn lại thì chỉ giống chất lượng của “app tablet rẻ tiền”, khiến tôi thấy phí cả thời gian lẫn tiền bạc
Dĩ nhiên, nói để bênh một chút thì nếu mục tiêu là khơi gợi hứng thú ở trẻ em, việc đưa cho chúng một môi trường kiểu “app” mà chúng đã quen thuộc cũng có thể là điều cần thiết. Dù vậy, một nửa trách nhiệm khiến chúng quen với môi trường đó thì vẫn thuộc về cha mẹ
Tôi thấy bảo tàng khoa học ở Tokyo làm khá tốt điểm này. Có rất nhiều trưng bày tương tác đa dạng và trải nghiệm chạm tay trực tiếp, đồng thời cũng đề cập đến các ứng dụng thực tế trong công nghiệp (thỉnh thoảng có thấy tài trợ doanh nghiệp nhưng không quá lộ liễu)
Nhìn chung nơi này rất thân thiện với trẻ em, nên đôi khi phải cạnh tranh khá căng với các đoàn học sinh tham quan
Nhân tiện, tòa nhà này cũng xuất hiện ở đoạn cuối phim ‘Shin Godzilla’
Đặc biệt là Miraikan, dù có một phần vấn đề mà bài báo chỉ ra và dù phần tiếng Anh còn yếu, thì vẫn có thể trải nghiệm rất nhiều trưng bày tương tác theo cách cực kỳ mới mẻ
Ví dụ như phòng trải nghiệm địa chấn phản hồi tức thì theo chuyển động của trẻ em — nó vượt xa kiểu trải nghiệm hời hợt dạng iPad và là một không gian độc đáo tận dụng công nghệ đúng nghĩa