Oxfam chỉ ra Ngân hàng Thế giới theo dõi kém tới 41 tỷ USD tài chính khí hậu

 (oxfam.org)
1 điểm bởi GN⁺ 2024-10-28 | 1 bình luận | Chia sẻ qua WhatsApp
  • Trong danh mục tài chính khí hậu của Ngân hàng Thế giới giai đoạn 2017–2023, 24–41 tỷ USD không được theo dõi đầy đủ trong khoảng thời gian từ khi dự án được phê duyệt đến khi kết thúc, khiến khó xác định cách sử dụng sau khi giải ngân
  • Quy mô này tương đương gần 40% tổng số vốn khí hậu mà Ngân hàng Thế giới đã giải ngân trong 7 năm qua; chỉ dựa vào hồ sơ công khai thì chưa đủ để xác định tiền đã đi đâu và được dùng như thế nào
  • Ngân hàng Thế giới là nhà cung cấp lớn nhất, chiếm 52% dòng tài chính khí hậu của toàn bộ các ngân hàng phát triển đa phương, nên việc hồ sơ thiếu sót không chỉ là vấn đề của từng dự án mà còn dẫn tới vấn đề niềm tin vào tài chính khí hậu
  • Oxfam cho rằng các con số tài chính khí hậu của Ngân hàng Thế giới dựa trên khoản chi dự kiến chứ không phải số tiền chi thực tế, và hệ thống báo cáo phức tạp, không đầy đủ khiến việc xác minh trở nên khó khăn
  • Oxfam không khẳng định đây là tiền biến mất; ngày 10/2/2025, tiêu đề cũng được đổi thành “không được theo dõi đầy đủ” để phù hợp hơn với bối cảnh chính xác

Khoảng trống theo dõi trong tài chính khí hậu của Ngân hàng Thế giới

  • Báo cáo mới của Oxfam, Climate Finance Unchecked, được công bố trước Hội nghị thường niên của Ngân hàng Thế giới và IMF
  • Đối tượng kiểm toán là danh mục tài chính khí hậu giai đoạn 2017–2023 của Ngân hàng Thế giới
  • Trong quá trình từ khi dự án được phê duyệt đến khi kết thúc, 24–41 tỷ USD tài chính khí hậu được phát hiện là chưa được hạch toán đầy đủ
  • Hồ sơ công khai không ghi rõ số tiền này đã đi đâu và được sử dụng như thế nào
    • Khó đánh giá liệu số tiền đó có thực sự được dùng cho các sáng kiến liên quan đến khí hậu hay không
    • Cũng không rõ liệu số tiền này có được dùng để giúp các nước thu nhập thấp và trung bình bảo vệ người dân trước tác động của khủng hoảng khí hậu và đầu tư vào năng lượng sạch hay không
  • Oxfam chỉ trích rằng khi Ngân hàng Thế giới nêu quy mô tài chính khí hậu, họ lấy khoản chi dự kiến làm cơ sở thay vì số tiền chi thực tế sau khi dự án được triển khai
  • Ngay cả quá trình xác nhận thông tin sử dụng cơ bản cũng phức tạp
    • Phải xem xét nhiều lớp báo cáo không đầy đủ
    • Dữ liệu có nhiều khoảng trống và điểm không nhất quán
    • Oxfam cho rằng thông tin cần đủ minh bạch và dễ hiểu để các cộng đồng thụ hưởng tài chính khí hậu có thể tiếp cận

Vấn đề niềm tin trước các cuộc đàm phán COP

  • Ngân hàng Thế giới là nhà cung cấp đa phương lớn nhất, chiếm 52% dòng tài chính khí hậu của tất cả các ngân hàng phát triển đa phương cộng lại
  • Tại COP được tổ chức ở Azerbaijan năm nay, các cuộc đàm phán về mục tiêu tài chính khí hậu toàn cầu mới, New Collective Quantified Goal, NCQG, dự kiến sẽ diễn ra
  • Các nhà hoạt động khí hậu yêu cầu Global North phải cung cấp ít nhất 5 nghìn tỷ USD tài chính công mỗi năm cho Global South
    • Đây là khoản ứng trước cho “nợ khí hậu” đối với các quốc gia, người dân và cộng đồng ở Global South — những bên chịu trách nhiệm ít nhất cho sự sụp đổ khí hậu nhưng lại hứng chịu thiệt hại lớn nhất
  • Thiếu thông tin chi tiêu có thể theo dõi có thể làm suy yếu niềm tin vào các nỗ lực tài chính khí hậu toàn cầu
  • Ngày 10/2/2025, Oxfam đã đổi tiêu đề từ cách diễn đạt rằng nguồn vốn của Ngân hàng Thế giới “unaccounted for” sang “not being properly tracked”
    • Đây là thay đổi nhằm nâng cao độ chính xác và bối cảnh của kết quả nghiên cứu
    • Mục đích của báo cáo là nhấn mạnh nhu cầu minh bạch hơn về tác động và đánh giá sau khi dự án kết thúc
    • Oxfam làm rõ rằng, trái với một số cách diễn giải, báo cáo không khẳng định tiền đã biến mất

Bài viết liên quan

1 bình luận

 
GN⁺ 2024-10-28
Ý kiến trên Hacker News

  • Ước gì có liên kết tới báo cáo kiểm toán gốc của Oxfam. Nghe kiểm toán nói “23–41 tỷ USD đã biến mất” thấy hơi lạ.
    Nếu đã kiểm toán đúng nghĩa thì lẽ ra phải có con số chính xác hơn, và tôi cũng tò mò chính xác điều gì chưa được giải thích.
    Dù vậy, đã đến lúc các tổ chức như World Bank phải có minh bạch tài chính hoàn toàn. Trên website phải xem được từng 1 USD được dùng vào đâu, và với tư cách công dân của một nước đóng góp số tiền lớn, tôi nghĩ mình có quyền biết tiền của mình đi đâu.

    • Trong kiểm toán có mức độ chắc chắn. Ý kiến chấp nhận toàn phần nghĩa là sổ sách sạch; ý kiến chấp nhận có ngoại trừ nghĩa là có vấn đề nhưng sổ sách vẫn đáng tin; còn ý kiến không chấp nhận nghĩa là sổ sách không chính xác và không phản ánh tình hình tài chính thực tế.
      Nếu sổ sách đáng ngờ, cần điều tra nhiều hơn rất nhiều so với kiểm toán tiêu chuẩn để lần theo dòng tiền đến cùng và lập lại kế toán sạch. Vì vậy có thể xác định rằng sổ sách sai, nhưng vẫn chưa thể kết luận tiền vẫn còn nhưng chưa được ghi nhận, hay thực sự đã ra khỏi phạm vi kiểm soát của tổ chức mà không có hồ sơ giao dịch.
      Bộ Quốc phòng Mỹ cũng chưa từng vượt qua một cuộc kiểm toán nào. Tiền vào rồi tiền ra, nhưng không đáp ứng chuẩn mực kế toán. Điều đó không đồng nghĩa với tham ô, nhưng nghĩa là Bộ Quốc phòng và World Bank không thể chứng minh rằng đã không có tham ô.
    • Rất có khả năng kiểm toán đã phát hiện thông tin và hồ sơ mâu thuẫn. Khoảng đó thể hiện cận dưới và cận trên có thể có khi diễn giải các thông tin xung đột ấy.
    • Trang trên website Oxfam ở đây: https://www.oxfam.org/en/press-releases/41-billion-world-ban...
      Có liên kết tới báo cáo, nhưng chi tiết kiểm toán thực sự trông khá nghèo nàn. Trong các tuyên bố cũng có nhiều chỗ diễn đạt kỳ lạ, nên khó đánh giá liệu lời phê bình có xác đáng hay bị thổi phồng.

  • Đôi khi tôi thấy mình như một kẻ khờ. Vì tôi thuộc nhóm người không ăn cắp tiền nhà nước.
    Tất cả là do cái lương tâm phiền phức và đạo đức cá nhân.

    • Cũng đáng cân nhắc xem bao nhiêu phần là do đạo đức, và bao nhiêu phần là do không có cơ hội như vậy.

  • Năm 2021, David Beasley, người đứng đầu cơ quan lương thực của U.N., đã đùa chúc mừng Musk sau tin ông kiếm được 36 tỷ USD trong một ngày và nói rằng “chỉ cần 1/6 mức tăng trong một ngày đó là có thể cứu 42 triệu người đang bên bờ nạn đói”; vài ngày sau, Musk nói: “Nếu WFP giải thích chính xác trong chuỗi Twitter này cách họ sẽ giải quyết nạn đói thế giới bằng 6 tỷ USD, tôi sẽ bán cổ phiếu Tesla ngay bây giờ để làm việc đó.”
    Lần cuối tôi nghe thì ông ấy đáng lẽ đã phải nộp 11 tỷ USD tiền thuế cho chính phủ Mỹ vào năm 2021, và tôi hy vọng số tiền đó đã được dùng tốt.

    • Lời ông ấy nói giống một dạng lời tiên tri tự ứng nghiệm. 6 tỷ USD không giải quyết được nạn đói thế giới, nhưng có thể tạo ra tác động nhất định, và mức độ tác động có lẽ phụ thuộc vào việc số tiền được quản lý tốt đến đâu.

  • Có lẽ đã đến lúc cập nhật cuốn Lords of Poverty (1994) rất xuất sắc.

  • Bổ sung bối cảnh thì Oxfam cũng không phải tổ chức hoàn hảo. Nội bộ họ từng gặp vấn đề gian lận và sai phạm, và những việc như thế này là một phần trong nỗ lực liên tục nhằm giảm bớt chúng.
    Đôi khi trong quá trình đó họ cũng chỉ tay sang các tổ chức bên ngoài.

    • Cứ thử tưởng tượng điều gì sẽ xảy ra nếu một công dân Mỹ thể hiện mức gian lận và không thể giải trình tới 40% trong tài chính cá nhân khi làm việc với IRS.
    • Tôi đọc thì thấy đây không phải vấn đề gian lận nội bộ của Oxfam. Ý là Oxfam kiểm toán World Bank và phát hiện gian lận bên trong ngân hàng, đúng không? Tôi có bỏ sót gì không?
    • Oxfam có vẻ đặt tại Kenya, và ở một số nước châu Phi, gian lận và tham nhũng rất phổ biến. Thật đáng buồn, nhưng dường như tình trạng này đã kéo dài quá lâu, và vì vậy nhiều nước phải chịu nội chiến, đảo chính, nghèo đói và nạn đói.
      Nếu hàng trăm tỷ USD viện trợ trong 20 năm vẫn không thể sửa chữa các nước này, thì tôi không biết điều gì có thể làm được.

  • Số tiền đó có lẽ đã chảy vào tài trợ khủng bố. Chuyện như vậy từng xảy ra với tiền của UN ở Africa và các khu vực khác.

  • Con số thì lớn, nhưng tôi không ngạc nhiên về sai sót hay gian lận bắt nguồn từ kế toán yếu kém.
    Một tổ chức phát triển có uy tín mà tôi từng làm việc cũng đã âm thầm tái cơ cấu vào năm 2016 sau khi vài triệu USD biến mất. Hóa ra việc đưa hàng hóa tới tận các vùng nông thôn ở Sub-Saharan Africa mà không có gian lận trung gian là cực kỳ khó.
    Tôi không biết cuối cùng chuyện được giải quyết ra sao, nhưng không rõ liệu một biện pháp ứng phó hiệu quả có rẻ hơn việc chấp nhận một phần tiền bị rò rỉ trong chuỗi cung ứng hay không. Phân bổ viện trợ phát triển đúng đối tượng, đúng số tiền vốn là một vấn đề khó.

    • Quyết định dùng vào đâu chắc chắn là khó, nhưng hạch toán kế toán thì rất dễ. Dù có đưa cho Jimmy 100.000 USD để đưa hàng vào Algeria, vẫn phải có theo dõi và quy trách nhiệm.
      Đây là những con số đủ để kéo một số quốc gia thoát nghèo, vậy mà thậm chí không ghi được vào bảng tính thì thật kỳ lạ.
    • Nếu là việc như vận chuyển hàng hóa, hối lộ không nhất thiết phải là một khoản tiền không rõ nguồn gốc biến mất khỏi tài khoản ngân hàng.
      Cần xem liệu có thể dùng camera hoặc micro giấu kín để ghi nhận số tiền hay không, có dùng công ty vận tải và nhân lực địa phương không, hay lại lái những chiếc Hilux và Range Rover màu trắng nổi bật như các tổ chức thuộc UN thường làm, gây chú ý không cần thiết.
      Từ một thời điểm nào đó, chi phí vận chuyển trở thành chi phí cố định, và ít nhất cũng có thể báo cáo với nhà tài trợ. Không ai quyên góp cho các mục đích như thế này mà kỳ vọng chi phí vận chuyển sẽ nhỏ.

  • Global South định dùng 4 nghìn tỷ USD vào việc gì?

    • Có lẽ sẽ dùng cho ứng phó lũ lụt ở các khu vực đông dân cư, đập thủy điện, năng lượng tái tạo, lưới điện, đường sắt và giao thông công cộng, v.v.
    • Chẳng lẽ cho rằng người dân các nước đó sẽ gặp khó khăn trong việc tìm ra những nơi đáng để đầu tư sao?
      Riêng trong năm 2023, Mỹ đã chi khoảng 6 nghìn tỷ USD cho khoảng 330 triệu người [0]. Global South có hàng tỷ người sinh sống, và do thiếu đầu tư vốn tích lũy nên cần nhiều nguồn lực hơn rất nhiều
      [0] https://www.cbo.gov/publication/59727
    • Tôi nghĩ phần lớn sẽ bị lãng phí vì tham nhũng
    • Nếu China, dù nằm ở Bắc bán cầu, apparently cũng được tính vào Global South, thì có lẽ tiền sẽ được dùng cho các nhà máy nhiệt điện than, nhập khẩu dầu từ Iran, căn hộ ở Vancouver, súp vi cá mập cho tiệc của Đảng Cộng sản, ICBM nhằm vào chúng ta, hối lộ chính trị gia nước ngoài, kiểu vậy

  • Tôi không hiểu đoạn nói rằng “các nhà hoạt động yêu cầu Global North phải cung cấp ít nhất 5 nghìn tỷ USD tài chính công mỗi năm như khoản trả trước cho món nợ khí hậu đối với Global South, nơi chịu trách nhiệm ít nhất về biến đổi khí hậu nhưng lại hứng chịu thiệt hại lớn nhất”
    Theo tôi biết thì lượng phát thải carbon của Global South lớn hơn Global North rất nhiều, gần như gấp đôi. Nếu tôi sai thì mong ai đó sửa giúp
    Tôi nhanh chóng chạy CSV trong Jupyter thì ra North 13307.26, South 24518.75, dựa trên https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_by_carbon_di.... Sửa: đã cập nhật vì phân loại Australia sai

    • Dù vậy thì phát thải theo đầu người ra sao? Nếu đưa 80% dân số thế giới vào South thì việc khu vực này chiếm phần lớn lượng phát thải chẳng có gì đáng ngạc nhiên
      Hơn nữa, nợ là thứ tích lũy theo thời gian. Dù lượng phát thải của India ngày nay lớn, 40 năm trước nó thấp hơn nhiều, còn lượng phát thải của European khi đó có lẽ lớn hơn
    • Global South không có nghĩa đen là các quốc gia ở Nam bán cầu
      https://en.wikipedia.org/wiki/Global_North_and_Global_South
    • Việc xếp Australia vào Global North còn China thì không là một cách dùng các từ north và south khá kỳ lạ
    • South đang phát thải ô nhiễm thay trong quá trình sản xuất các sản phẩm mà North tiêu thụ